یاد گیری اصولی نگه درای از نهال گلابی بخش مهمی از پرورش این درخت میباشد که اگر به خوبی آن را یاد نگیرید دچار آسیب های مالی میشوید. با وجود شباهت های زیادی که بین سیب و گلابی وجود دارد. این میوه نیاز های اقلیمی متفاوتی نسبت به سیب دارد که در این مقاله به تمام جنبه های این میوه پرداخته می شود.
شرایط آب و هوایی مورد نیاز درخت گلابی
شرایط آب و هوایی یکی از مهمترین نکات برای درختان میوه ده است که مهم ترین آن ها تحمل و آستانه دمایی حداقل و حداکثراست، نیاز سرمایی، امکان گل دهی ، خطر آسیب دیدگی به خاطرسرمای دیررس بهار است. گلابی از میوه هایی است که به بیشتر این شرایط مقاومت مناسبی دارد و به خاطر تنوع ارقام آن در نواحی سرد تا نواحی گرم تر را پوشش می دهد، قابلیت خوب دیگر این میوه این است که نیاز سرمایی بالایی دارد که از گلدهی زودرس آن جلوگیری می کند.
خاک مناسب برای کاشت
درخت گلابی طیف وسیعی از خاک ها را تحمل می کند، حتی در خاک های سنگین و مرطوب که باعث پوسیدگی طوقه می شود، آسیب به درخت گلابی دیرتر اتفاق می افتد ولی نباید در این خاک کاشت شود چون بعد از چند سال بیماری و قارچ به ریشه می تواند آسیب زیادی بزند.
خاک مناسب این درخت لومی شنی با ریشه عمیق و خاک نفوذ ناپذیر ، اگردر خاک آهکی کاشت شود باعث رشد کم ، کم باردهی و دیر باردهی می شود و نسبت به بیماری آتشک آسیب پذیر می کند.
محدوده مناسب برای نهال گلابی PH بین 7 تا 7.5 است ، بیشتر باشد باعث زردی و کاهش کلروفیل می شود.
احداث باغ در خاک زه دار سبب زردی و حمله قارچی می شود و در بعضی ارقام به طورکامل بی برگ می شود .
نیاز سرمایی نهال گلابی
نهال گلابی برای رفع نیاز سرمایی خود به یک دوره سرمایی 4 الی7 درجه نیازدارد که بسته به ارقام دوره ها کوتاه تر یا بلند تر می شود که محدوده کلی آن بین600 تا 1500 ساعت است.
همچنین این درخت مقاومت بالایی نسبت به سرما دارد و حتی دمای منفی 20 درجه را تحمل می کند ولی گل ها و میوه های جوان درخت گلابی در ابتدای بهار به دما های نزدیک صفر حساس هستند و مقابل سرمای دیررس آسیب می بینند.
ارقام نهال گلابی
ارقام گلابی اروپایی
بیشترین ارقام نهال گلابی سطح زیر کشت را دارد، بافت میوه در بیشتر موارد نرم و آبدار و بافت شنی کمتر دارد، در زمان رسیدن شیرین و گاهی ملس و با بافت صاف و گاهی زنگاری است. ارقام مهم این میوه شامل : شاه میوه ،ویلیاند،دوشس ، فلسطینی ، اسپادونا ، کوشیا، درگزی، نطنزی، سبری، سردرودی و بیروتی هستند.
ارقام گلابی آسیایی
دارای شکل سیبی ،برگ بزرگ و سلول های سنگی فراوان که باعث افزایش قدرت رشد وی شود ،سطح میوه به صورت زنگاری است به صورتی که میوه قهوه ای تا قرمز مسی رنگی که کاملا گوشتی وآبدار است.
انتخاب نوع پایه
زمان احداث باغ بهتر است از پایه های بذری معمولی کنید چون زمان باردهی با تاخیر انجام می گیرد و دارای قدرت رشد زیادی هستند به همین علت استفاده از پایه های مختلف پا کوتاه کننده توصیه می شود .
پایه های کوتاه کننده متعلق به دو گونه به و گلابی می باشند که نسبت به بیماری آتشک و کمبود آهن حساس هستند و باید در خاک های قلیایی کاشت شوند تا نتیجه بهتری حاصل شود.
بیماری های نهال گلابی
فراگیری بیماری آتشک به دمای بهینه ، مقدار بارش ، رطوبت نسبی و حشرات بستگی دارد که آب و هوا مهم ترین فاکتور است،بافت سرشاخه نسبت به سایربافت ها محیط مناسب تری برای رشد باکتری دارد و در آب و هوای بارانی و مرطوب باعث تحریک رشد باکتری های می شود.
انتخاب نوع پایه با تراکم درخت چه رابطه ای دارد؟
- سازگاری پایه با شرایط خاکی بخصوص خشکی،آهکی یا زه دار بودن خاک.
- مقاومت سرمایی بالا.
- مقاومت به بیماری آتشک .
- عمق کافی خاک از نظر تامین قدرت و رشد مناسب.
- تجانس پایه وعدم شکستگی و پیوند .
- هماهنگی نوع پایه با میزان سرمایه از نظر نصب قیم و هرس، فرم دهی و بار دهی .
- هماهنگی میان نوع پایه با اطلاعات باغدار.
فاصله کاشت
با توجه به انداره درخت روی پایه های مختلف تصمیم گرفته می شود به عنوان مثال:پایه های QA و QC را 3.5*3 و یا4*2 درنظر می گیریم که در هکتار برابر 952 و 1250 درخت است انتخاب دقیق فاصله کاشت به شرایط اقلیمی و خاک منطقه دارد.
هرس درخت گلابی
بستگی به عواملی مانند: میزان رشد،قدرت رشد پیوندک،سختی چوب و امکان خم شدن شاخه بارده ،کاشت و سایه اندازی ، فرم های پرچین، ساختار باردهی، شدت تابش ، وجود با دمای شدید و تمایل درخت به ایجاد فرم و… را دارد که نوع پایه که تاثیر مستقیم بر میزان رشد دارد جز عوامل اصلی می باشند.
گرده زاها و گرده افشانی
درخت گلابی یک درخت خود ناسازگار است و نیاز شدیدی به کاشت گرده زا و زنبور های عسل دارد.
انتخاب مناسب شامل همزمانی گلدهی و درصد باروری می باشد به عنوان مثال:کوشیا با 90 درصد تداخل زمان گلدهی و 5.5 درصد باروری برای سبری، بارتلت با 85 درصد تداخل زمان گلدهی و 5.8 درصد باروری برای درجه اول و کوشیا با 5.2 درصدباروری برای رقم شاه میوه و شاه میوه با 80 درصد تداخل زمان گلدهی و 5.4 درصد باروری و سردرود با 90 درصد تداخل زمان گلدهی و 5.1 درصد باروری برای نطنزی را می توان معرفی کرد.
مدیریت علف های هرز
باعث افزایش رطوبت اول فصل، کاهش باردهی و جذب زنبور و افزایش خسارت های آتشک می شود بدین منظور باید از علفکش و روتیواتور استفاده شود و همزمان از کود های دامی و سبز استفاده کنید تا از سفتی خاک جلوگیری شود.
مقابله با آفات
برترین آفت درخت گلابی پسیل است که باعث ایجاد سطح چسبنده روی درخت می شود و گلدهی درخت را بسیار تحت تاثیر قرار می دهد، این مشکل در باغات سنتی بسیار بیشترازمدرن است که استفاده ازپایه های پا کوتاه کننده در آن ها وجود دارد.
علائم رسیدن میوه
گلابی هم مانند سیب این امکان را دارد که زودتر از موعد برداشته شده و در انبار تا رسیدگی کامل نگه داشته شوند یا در صورت ارسال مستقیم بازار تا دو هفته برداشت میوه را به تاخیر انداخت و برداشت بایستی قبل از نرم شدن و زرد شدن میوه صورت بگیرد.
